«Non paper» για τους λόγους που απορρίπτει τη νέα πρόταση των δανειστών για πεντάμηνη παράταση του προγράμματος με παράλληλη χρηματοδότηση, ύψους 15,5 δισ. ευρώ, εξέδωσε το απόγευμα της Παρασκευής η κυβέρνηση, ενώ ο πρωθυπουργός συγκαλεί έκτακτη σύσκεψη του υπουργικού συμβουλίου το βράδυ, αμέσως μετά την επιστροφή του από τις Βρυξέλλες, προκειμένου να αξιολογηθεί η πρόταση των δανειστών και να χαραχθεί η στρατηγική που θα ακολουθήσει η ελληνική πλευρά εν όψει του αυριανού Eurogroup.
Με τη διαπραγμάτευση να βρίσκεται στην κόψη του ξυραφιού και το προγραμματισμένο για τις 15:00 το μεσημέρι του Σαββάτου Eurogroup να θεωρείται καθοριστικό για την έκβαση των συνομιλιών με τους θεσμούς και την εξεύρεση συμφωνίας, η ελληνική κυβέρνηση επιχειρεί να εξηγήσει με ποιο σκεπτικό απέρριψε τη νέα πρόταση των δανειστών, που έγινε γνωστή νωρίτερα σήμερα.
Στην επιχειρηματολογία του, το Μαξίμου επικαλείται την «ανεπάρκεια» της πρότασης, καθώς δημιουργεί χρηματοδοτικό κενό στο πεντάμηνο και, κατά την εκτίμηση της Αθήνας, οδηγεί, ουσιαστικά, σε νέο Μνημόνιο στο τέλος του έτους.
Παράλληλα, περιλαμβάνει υφεσιακά και κοινωνικά αποδομητικά μέτρα, όπως αναφέρεται στο κυβερνητικό κείμενο.
Όπως προκύπτει, στο χθεσινό Eurogroup προτάθηκε στον Έλληνα υπουργό Οικονομικών, Γιάνη Βαρουφάκη:
α) Ποσό 1,8 δισ. ευρώ από κέρδη των ομολόγων που διακρατεί η ΕΚΤ, προκειμένου με τα χρήματα αυτά να αποπληρωθεί η δόση της 30ής Ιουνίου προς το ΔΝΤ.
β) Παράλληλα, προφανώς υπήρξε υπόσχεση και για άλλα τέσσερα δισ. ευρώ στα μέσα Ιουλίου, με τα 3,5 δισ. εξ αυτών να αποσκοπούν στην αποπληρωμή του ομολόγου της ΕΚΤ.
Αναλυτικά το «non paper»
1. Η πρόταση των θεσμών προς την ελληνική κυβέρνηση ήταν να νομοθετηθούν άμεσα βαθειά υφεσιακά μέτρα [τα οποία θα πλήξουν και τον ήδη τραυματισμένο κοινωνικό ιστό της χώρας] ως προϋπόθεση για πεντάμηνη χρηματοδότηση η οποία, ωστόσο, κρίνεται παντελώς ανεπαρκής. Αν αυτή η πρόταση γινόταν αποδεκτή από την κυβέρνηση και το Κοινοβούλιο, οι πολίτες και οι αγορές θα προεξοφλούσαν ένα πεντάμηνο περαιτέρω συρρίκνωσης που θα οδηγούσε σε άλλη μία διαπραγμάτευση υπό συνθήκες κρίσης. Αυτός είναι ένας από τους λόγους που δεν μπορεί να γίνει αποδεκτή η πρόταση των θεσμών.
2. Ως προς το χρηματοδοτικό κενό των επόμενων πέντε μηνών, η πρόταση των θεσμών αφορά 12 δισ. ευρώ από Ευρωπαϊκούς θεσμούς [EFSF και επιστροφή κερδών της ΕΚΤ από τα ομόλογα SMP] συν 3,5 δισ. ευρώ από το ΔΝΤ [τα οποία, όμως, είναι απίθανο να αποδοθούν όπως εξηγείται πιο κάτω), συνολικά, δηλαδή, 15,5 δισ. ευρώ.
3. Πιο συγκεκριμένα, η πρόταση που παρουσιάστηκε στο χτεσινό Eurogroup στον Υπουργό Οικονομικών έχει ως εξής:
α. Τις επόμενες μέρες να αποδοθούν τα κέρδη της ΕΚΤ του 2014 από την αγοραπωλησία των ομολόγων του προγράμματος SMP [τα οποία παρακρατούν έξι μήνες οι εταίροι υπέρ της Ελλάδας] ύψους 1,8 δισ. ευρώ -ποσό που θα δοθεί στις 30 Ιουνίου, μαζί με άλλα 100 εκ. ευρώ από το υστέρημα του κράτους, στο ΔΝΤ.
β. Στα μέσα Ιουλίου θα «δοθούν» στη χώρα 4 δισ. ευρώ συνολικά από τον EFSF. Από αυτά τα 1,8 δισ. ευρώ θα προέρχονται από την τελευταία δόση του 2ου Μνημονιακού δανείου συν 2,2 δισ. ευρώ που θα προέλθουν από μέρος των 10,9 δισ. ευρώ του ΤΧΣ -χρήματα που, υπενθυμίζεται, είχαν προβλεφθεί αποκλειστικά για τυχόν αναχρηματοδότηση των τραπεζών. Από αυτά τα 4 δισ. ευρώ τα 3,5 δισ. ευρώ θα αποδοθούν στην ΕΚΤ για αποπληρωμή ενός ομολόγου του προγράμματος SMP, το οποίο ωριμάζει, ενώ τα υπόλοιπα 500 εκ. ευρώ θα τεθούν στην διάθεση του ΕΣΠΑ [μέρος εθνικής χρηματοδότησης].
γ. Αρχές Αυγούστου, άλλα 4,7 δισ. ευρώ θα αποσπαστούν από τα 10,9 δισ. ευρώ του ΤΧΣ [στο ταμείο, πλέον, απομένουν ελάχιστα χρήματα στο ταμείο υπέρ των τραπεζών], ώστε να αποπληρωθεί το έτερο ομόλογο του προγράμματος SMP της ΕΚΤ.
δ. Τέλος, τον Οκτώβριο, 1,5 δισ. ευρώ από τα κέρδη της ΕΚΤ του 2015 [από την αγοραπωλησία των ομολόγων του προγράμματος SMP] θα αποδοθούν στο ΔΝΤ.
4. Τα παραπάνω ποσά κρίνονται ανεπαρκή καθώς δεν υπάρχει καμία πρόβλεψη για τα ποσά που το ελληνικό δημόσιο έχει πληρώσει στους δανειστές του [κυρίως το ΔΝΤ], χωρίς να έχει εισπράξει ούτε ένα ευρώ από τους δανειστές, εδώ και τουλάχιστον ένα χρόνο, με αποτέλεσμα να δημιουργηθούν ληξιπρόθεσμες οφειλές και αύξηση των ρέπος.
5. Η πρόταση δεν προβλέπει ούτε ένα ελάχιστο αποθεματικό για το ελληνικό δημόσιο αλλά ούτε και τις μελλοντικές αποπληρωμές του ΔΝΤ, ζήτημα ύψιστης σημασίας, δεδομένης της άρνησης του ΔΝΤ να καταβάλει τις δόσεις που προβλέπονται από την δανειακή συμφωνία καθώς κρίνει πως το ελληνικό δημόσιο χρέος δεν είναι βιώσιμο.
6. Καθίσταται φανερό ότι η πρόταση των θεσμών, ακόμα κι αν δεν λάβουμε υπ’ όψη τα υφεσιακά και κοινωνικά αποδομητικά μέτρα που προβλέπει, αφήνει ένα σημαντικό χρηματοδοτικό κενό για την πεντάμηνη περίοδο επέκτασης που προβλέπει ενώ, κι αυτό είναι το ανησυχητικότερο, οδηγεί με μαθηματική ακρίβεια σε νέα σκληρή διαπραγμάτευση, κι ένα νέο καταστροφικό Μνημόνιο, στο τέλος του χρόνου.
7. Η κυβέρνηση κατέθεσε λελογισμένη πρόταση διευθέτησης του χρέους και επίλυση του χρηματοδοτικού προβλήματος [π.χ. μέσα από την de facto μεταβίβαση του χρέους προς την ΕΚΤ προς τον ESM], πρόταση που αρνήθηκαν οι θεσμοί. Η κυβέρνηση δεν έχει λαϊκή εντολή, ούτε και ηθικό δικαίωμα, να προσυπογράψει ένα νέο Μνημόνιο.
Νωρίτερα, οι πληροφορίες μετά την συνάντηση του Αλέξη Τσίπρα με την Άνγκελα Μέρκελ και τον Φρανσουά Ολάντ, ανέφεραν ότι η ελληνική πλευρά χαρακτηρίζει το κείμενο των θεσμών «χειρότερο από μνημόνιο». Οι ίδιες πηγές χαρακτηρίζουν απαράδεκτη τη μεθόδευση που έχει ακολουθηθεί και τονίζουν ότι η Ευρώπη στηρίζεται σε αξίες δημοκρατίας και αλληλεγγύης. Κυβερνητικές πηγές ξεκαθαρίζουν: «Δεν πρόκειται να δεχθούμε την πρόταση, όπως μας την λένε, περιμένουμε να μας φέρουν άλλη πρόταση αύριο. Δεν μας καλύπτει η πρόταση, γιατί και το χρηματοδοτικό μέρος της ίσα που καλύπτει τις ανάγκες για την πληρωμή των δόσεων στους δανειστές, δεν βοηθά πουθενά αλλού την οικονομία».
Τσίπρας: Όχι σε εκβιασμούς και τελεσίγραφα
«Οι αρχές της ΕΕ για αλληλεγγύη και σεβασμό δεν μπορούν να τεθούν σε κίνδυνο», διεμήνυσε ο Αλέξης Τσίπρας, σε δήλωσή του από τις Βρυξέλλες, μετά την ολοκλήρωση της Συνόδου Κορυφής, το μεσημέρι της Παρασκευής.
Σύμφωνα με τον Έλληνα πρωθυπουργό, «οι αρχές της ΕΕ δεν βασίστηκαν σε εκβιασμό και τελεσίγραφα» και, όπως υπογράμμισε, «η ελληνική κυβέρνηση θα συνεχίσει να δίνει τον αγώνα υπέρ αυτών των αξιών».
«Θα συνεχίσουμε τον αγώνα μας εκ μέρους του ευρωπαϊκού λαού και του ελληνικού λαού», είπε χαρακτηριστικά ο πρωθυπουργός.
Η πλήρης δήλωση Τσίπρα
«Η Ευρωπαϊκή Ένωση με τις καταστατικές της αρχές υπερασπιζόταν τη δημοκρατία, την αλληλεγγύη, τον αμοιβαίο σεβασμό. Αυτές οι αρχές δεν βασίστηκαν σε εκβιασμούς και τελεσίγραφα. Και ειδικά σε αυτούς τους χαλεπούς και δύσκολους καιρούς κανένας δεν έχει το δικαίωμα να θέτει σε κίνδυνο αυτές τις αρχές.
Η ελληνική κυβέρνηση θα συνεχίσει με αποφασιστικό τρόπο να δίνει τον αγώνα υπέρ αυτών των αξιών. Θα συνεχίσουμε τον αγώνα μας εκ μέρους των λαών της Ευρώπης και φυσικά εκ μέρους του ελληνικού λαού».
Οι δηλώσεις Τσίπρα έγιναν λίγες μόνο ώρες έπειτα από τη νέα συνάντηση που είχε με την Γερμανίδα Καγκελάριο Άνγκελα Μέρκελ και τον Γάλλο πρόεδρο Φρανσουά Ολάντ, εν όψει του αυριανού Eurogroup, που θα ξεκινήσει στις 15:00 (ώρα Ελλάδος), αντί για τις 18:00, που ήταν αρχικά προγραμματισμένο.
Στόχος της συνάντησης των τριών ηγετών ήταν να αρθεί το αδιέξοδο στις διαπραγματεύσεις μεταξύ της Ελλάδας και των δανειστών της και να υπάρξει τελικά συμφωνία για το ελληνικό ζήτημα.