Αλέξανδρος Κασιμάτης

Στις 14 ημέρες που μαίνεται ο πόλεμος οδηγούμαστε σε γεωπολιτική αστάθεια, χρησιμοποιούνται απειλές για χρήση πυρηνικών, ενώ είμαστε αντιμέτωποι με σοβαρή ενεργειακή κρίση και τον κινδυνο στασιμοπληθωρισμού. Μπορεί ακόμη να είναι νωρίς να εκτιμήσουμε τις επιπτώσεις των κυρώσεων στη ρωσική οικονομία, αλλά το πάγωμα μεγάλου μέρους των συναλλαγματικών διαθεσίμων της κεντρικής τράπεζας, προδιαθέτει οτι η Ρωσία δεν θα εξυπηρετήσει το εξωτερικό της χρέος, ενώ υπάρχει πάντα η απειλή, αν η σύγκρουση κλιμακωθεί η Ρωσία να διακόψει την παροχή φυικού αερίου στην Ευρώπη.

Η πολεμική σύγκρουση πρέπει να τερματιστεί όσο το δυνατόν ταχύτερα, γιατί προς το παρόν οι περισσότερες επιπτώσεις αυτή τη στιγμή για τη χώρα μας προέρχονται από την αύξηση του ενεργειακού κόστους. Το Bloomberg μεταδίδει οτι η ΕΕ επεξεργάζεται σχέδιο για έκδοση ευρωομολόγου που θα χρηματοδοτήσει την αμυντική και ενεργειακή ανεξαρτησία της Ευρώπης. Ο πολέμος στην Ουκρανία δημιουργεί νέους συσχετισμούς και ωθεί σε επιλογές που έως προσφατα ήταν εκτός συζήτησης. Το γεγονός οτι η εκρηκτική ανοδος στις τιμές της ενεργειας είναι κοινό πρόβλημα για όλες τις ευρωπαικές κυβερνήσεις, μας θέτει αυτομάτως κάτω
από την ευρωπαική ομπρέλα και τα οποία μέτρα πιθανότατα θα βοηθήσουν -εν μέρει έστω- και τον δικό μας προυπολογισμό.

Οσο όμως διαρκεί η σύγκρουση στην Ουκρανία τα προβλήματα στην οικονομία διαχέονται. Ο τουρισμός είναι πολύ πιθανόν να επηρεαστεί αν πολέμος κρατήσει. Και ο λόγος δεν είναι για τους ρώσους τουρίστες, αλλά για το διαθέσιμο εισόδημα ευρωπαίων ή και βαλκάνιων επισκεπτών που λόγω των λογαριασμών της ενέργειας ή και της γενικότερη αναταραχής μπορεί να υποχρεωθούν να αναθεωρήσουν τα σχέδια τους. Τα επενδυτικά σχέδια και ειδικά οι άμεσες ξένες επενδύσεις παγώνουν μέχρι να ξεκαθαρίσουν τα πράγματα. Η ταραχή στις αγορές μας βρίσκει χωρίς επενδυτική βαθμίδα και αναπόφευκτα μέσα σε αυτό το βαρύ κλίμα αυξάνεται το κόστος δανεισμού. Τα σχέδια των συστημικών τραπεζών για 6 δισ. πιστωτική επέκταση φέτος τιθενται σε καθεστώς αμφιβολίας καθώς και οι τράπεζες θα γίνονται πιο διστακτικές στις νέες χορηγήσεις και οι επιχειρηματίες δεν θέλουν να αυξάνουν τον δανεισμό τους σε συνθήκες αυξημένης αβεβαιότητας. Επιπλέον δεν πρέπει να υποτιμάται η σημαντική και απότομη μείωση των καταθέσεων
τον Ιανουάριο, για την οποία είναι πρόωρο να βγάλουμε ακόμη συμπεράσματα, αλλά συνέβη σε ένα μήνα που φάνηκαν οι αυξήσεις στους λογαρισμούς της ενέργειας και έτρεχαν φορολογικές υποχρεώσεις.