Γιώργος Ευγενίδης

Χωρίς να το είχα σχεδιάσει ούτε να με αφορά στενά, ενεπλάκην κι εγώ, μπας και βγάλει ένας άνθρωπος άκρη στις μυλόπετρες του Δημοσίου. Και τη διηγούμαι, μπας και διαβάσουν οι υπουργοί και οι μαξιμιλιανοί της κεντρικής κυβέρνησης τι συμβαίνει έξω από τον γυάλινο τοίχο της εξουσίας, μακριά από τα excel της απογείωσης της χώρας, στον πραγματικό κόσμο που ο πολίτης προσπαθεί να βγάλει άκρη και να μην καταστραφεί.

Κτηματολόγιο! Μια λέξη, μια ιστορία θα έλεγε κανείς, αν δεν είχαν γίνει αυταπόδεικτα βήματα προόδου και εκσυγχρονισμού. Λέγεται άλλωστε ότι το έργο που επέδειξε σε αυτό το χαρτοφυλάκιο ο τότε υφυπουργός Κώστας Κυρανάκης ήταν που έπεισε τον Κυριάκο Μητσοτάκη να του εμπιστευτεί τον μετασχηματισμό του ελληνικού σιδηροδρόμου μετά το δεύτερο συλλαλητήριο για τα Τέμπη. Εν πάσει περιπτώσει, έκτοτε το Κτηματολόγιο προοδεύει και ζήτω και μπράβο, αλλά στο ενδιάμεσο έχει εντός του μια σειρά δημοσίων λειτουργών που προφανώς ζουν για να ταλαιπωρούν τον πολίτη. Σαν να έχουν πάρει έναν ιδιότυπο όρκο.

Επί του πρακτέου: μια κυρία δικηγόρος έχει μια μεσαία εταιρία και ασχολείται με τα ακίνητα, με απαιτήσεις, υποθήκες κλπ. Στον απόηχο δικαστικών αποφάσεων που αφορούν διάφορα ακίνητα εντολέα της καταθέτει αιτήσεις στο υποκατάστημα του Κτηματολογίου της Νέας Ιωνίας, ζητώντας την τροπή των προσημειώσεων που είχε σε υποθήκη. Καταθέτει τις αιτήσεις εγκαίρως, όμως την 1η Οκτωβρίου ενημερώνεται από τη διευθύντρια του γραφείου ότι οι αιτήσεις που έχει υποβάλλει θα απορριφθούν για «τυπικούς λόγους», καθώς ένα αντίγραφο διαταγής πληρωμής, βάσει της οποίας ζητούνται οι τροπές, δεν έχει υποβληθεί ως επικυρωμένο αντίγραφο στην πλατφόρμα (το οποίο το έχει), αλλά ως «ενημερωτικό υλικό». Σημειωτέον, το περιθώριο αιτήσεων παρήλθε στις 29 Σεπτεμβρίου, άρα δεν μπορεί να κάνει τίποτα. Βεβαίως, όλα τα άλλα έγγραφα των αιτήσεων έχουν υποβληθεί σωστά, ενώ το πιο εξοργιστικό είναι ότι η τελεσιδικία της διαταγής πληρωμής προκύπτει σαφώς από τις αποφάσεις δικαστηρίων, ενός Πρωτοδικείου και του Τριμελούς Εφετείου, που έχουν συνυποβληθεί, καθώς και από το πιστοποιητικό άσκησης ένδικων μέσων.

Για να καταλαβαινόμαστε: δεν είναι ότι η γυναίκα δεν έχει το χαρτί που της ζητούν. Το έχει και προκύπτει και από άλλα πέντε χαρτιά. Απλά, δεν ανέβασε το σωστό χαρτί στο σωστό σημείο. Και, υπό τη βιάση της προθεσμίας, δεν το έκανε και σε άλλες συναφείς αιτήσεις που κατέθεσε σε άλλα Κτηματολογικά γραφεία. Τυπικά, όντως προκύπτει σφάλμα και τα ακίνητα πρέπει να απελευθερωθούν. Στην πράξη όμως δεν υπάρχει κανένας μηχανισμός διόρθωσης ενός τυπικού σφάλματος στην πλατφόρμα του δημοσίου, την ώρα μάλιστα που το Δημόσιο δεν θα ζημιωθεί πουθενά! Σημειώστε ότι, εφόσον οι αιτήσεις τροπής απορριφθούν για τυπικούς λόγους, η γυναίκα θα χάσει το ειδικό προνόμιο του δανειστή επί των ανωτέρων ακινήτων. Και επειδή αιτήσεις έχουν υποβληθεί σε αρκετά Κτηματολόγια, καθώς τα ακίνητα είναι διαφορετικά, θα πρέπει να βάλει από την τσέπη της 50 χιλιάρικα για να κρατήσει τις προσημειώσεις και να μην ζημιώσει τον πελάτη της.

Τι να κάνει η δικηγόρος, προσπαθεί να βγάλει άκρη, αλλά πέφτει σε τοίχο. Κάπου εδώ μπαίνω στην εικόνα, καθώς η υπόθεση περιέρχεται εις γνώσιν μου. Χωρίς να με αφορά άμεσα, μόνο και μόνο επειδή τέτοιες ιστορίες τρέλας με εκνευρίζουν τρομερά, επικοινωνώ με αρμοδίους, θεωρώντας ότι μπορεί να επιδειχθεί μια κάποια ελαστικότητα, εφόσον πρόκειται για ένα τυπικό σφάλμα. Συναντώ από όλους κατανόηση, μέχρι που με παραπέμπουν σε μια κυρία Προϊσταμένη Νομικού Έργου Λειτουργούντος Κτηματολογίου με τα αρχικά Ε.Κ. (δεν βάζω όλο το όνομα της για την αποφυγή της στοχοποίησης της). Της περιγράφω την υπόθεση, αλλά αρχίζω να αντιλαμβάνομαι ότι η κυρία θεωρεί ότι της μιλάω για την Πισπιρίγκου ή την Έφη Κακαράντζουλα που πέταξε καυστικό υγρό στην Ιωάννα Παλιοσπύρου. Έχω ένα δυσάρεστο προαίσθημα, αλλά δεν μπορώ να αντιπαραθέσω νομικά επιχειρήματα. Παρακαλώ να μιλήσει με την ενδιαφερόμενη. Ώρες αργότερα, μαθαίνω ότι πράγματι η κυρία δέχθηκε να μιλήσει και ξεφτίλισε την ταλαίπωρη δικηγόρο, ωσάν να ήταν ο Ντίλινγκερ, ο Αλ Καπόνε ή κάποιος αντιστοίχου βεληνεκούς μαφιόζος. Μα ποια είναι αυτή η κυρία που θέλει να επιτραπεί μια τέτοια μεγάλη παρανομία, να μην φάει ένα φέσι πενήντα χιλιάρικα για ένα τυπικό σφάλμα που μπορεί να διορθωθεί με την ανάρτηση του σωστού εγγράφου που άλλωστε και διαθέτει και προκύπτει από τη δικαστική απόφαση;

Στα χρόνια των Μνημονίων πολλοί μίλησαν αφοριστικά και οριζόντια για τους δημοσίους υπαλλήλους. Ήταν άδικο, καθώς ήταν η ευσυνειδησία πολλών υπαλλήλων που κράτησε όρθιο το κράτος τις δύσκολες μέρες και νύχτες των Μνημονίων και μάλιστα σε ένα περιβάλλον μισθολογικής καθήλωσης. Προφανώς υπήρχαν τρομερές στρεβλώσεις, αλλά πλέον η βασική στρέβλωση είναι οι κρατικοί μανδαρίνοι που οχυρώνονται στο βιλαέτι τους. Που κάνουν τη ζωή του πολίτη δύσκολη, τον ταλαιπωρούν χωρίς να αξιολογούν την περίπτωση, εξασκούν πάνω του μια περίεργη, σχεδόν φετιχιστική δημοσιοϋπαλληλίτιδα. Οι άνθρωποι αυτοί είναι βαρίδια για μια σύγχρονη δημόσια διοίκηση, αλλά οι έννοιες της αξιολόγησης και της άρσης της κρατικής μονιμότητας είναι μάλλον αφηρημένες, όση συζήτηση και αν έχει γίνει. Αποφασίζουν και διατάζουν, ειδικά αν έχουν θέση ευθύνης, και άντε βγάλε άκρη.

Η δικηγόρος προφανώς θα γράψει το φέσι των 50.000 και θα επιχειρήσει να το διαχειριστεί. Δεν ρωτάει κανείς αν τα έχει ή δεν τα έχει. Απλά την επόμενη φορά που κάποιος κυβερνητικός θα εμφανιστεί σε κάποιο στούντιο ή σε μια ωραία εκδήλωση παρουσίασης απολογισμού έργου να πει τι ωραία που τα έκαναν, να θυμάται ότι οι πολίτες κρίνουν και συγκρίνουν στην καθημερινότητά τους, στις συναλλαγές τους και στην ανταποδοτικότητα των φόρων τους. Από βιτρίνες και ωραία λόγια χορτάσαμε.