Δικαστές: Nέος δικαστικός χάρτης και τροποποιήσεις στον Ποινικό Κώδικα, τα κυρίαρχα θέματα στη συνέλευση
09.12.202313:54
Στις καθυστερήσεις απονομής της Δικαιοσύνης, αναφέρθηκε στον χαιρετισμό του ο υπουργός Δικαιοσύνης Γιώργος Φλωρίδης
Ο νέος δικαστικός χάρτης και οι τροποποιήσεις στον Ποινικό Κώδικα ήταν τα βασικά θέματα που απασχόλησαν τη σημερινή γενική συνέλευση της Ένωσης Εισαγγελέων Ελλάδος (ΕΔΕ).
Από την πλευρά του, ο υπουργός Δικαιοσύνης Γιώργος Φλωρίδηςαναφέρθηκε στις καθυστερήσεις απονομής της Δικαιοσύνης, επισημαίνοντας ότι η χώρα μας κατατάσσεται στην 147η παγκόσμια θέση στο θέμα των καθυστερήσεων, κάτι που έχει ανάψει «κόκκινο φωτάκι» στους ξένους επενδυτές, ενώ επισήμανε ότι η Κυβέρνηση ικανοποίησε τέσσερα βασικά αιτήματα της ΕΔΕ. Παράλληλα, ο κ. Φλωρίδης άφησε αιχμές για τη συμμετοχή, κατά το πρόσφατο παρελθόν, δικηγόρων στις νομοπαρασκευαστικές επιτροπές που νομοθετούσαν για τους πελάτες τους.
Ειδικότερα, ο κ. Φλωρίδης κατά τις εργασίες της γενικής συνέλευσης της ΕΔΕ ανέφερε ότι «όταν ανέλαβα υπουργός, η Ένωση έθεσε τέσσερα θέματα. Το ένα αφορούσε την καθυστέρηση αύξησης των 3 επιδομάτων των δικαστών, κάτι που προβλέπεται στο νομοσχέδιο που θα ψηφιστεί και η αναπροσαρμογή των επιδομάτων θα γίνει από την 1η Ιανουαρίου 2024. Το δεύτερο ήταν η ανάγκη να προσφεύγουν στην Ολομέλειά του Αρείου Πάγου όσοι δικαστές παραλείπονται κατά τις προαγωγές από το Ανώτατο Δικαστικό Συμβούλιο και το υπουργικό συμβούλιο ενέκρινε την επαναφορά της παλαιάς διάταξη, έτσι ώστε να έχουν δικαίωμα προσφυγής και ήδη περιλαμβάνεται σε νομοσχέδιο. Το τρίτο αίτημα αφορούσε την κατάργηση της διάταξης εκείνης για την κατανομή υποθέσεων/ύλης 1 έως 5 μεταξύ των δικαστών, διάταξη η οποία απαλείφθηκε και μάλιστα εγκρίθηκε από το υπουργικό. Το τέταρτο ήταν η υπόσχεση ότι οποιαδήποτε πρωτοβουλία για νομοθετικές ρυθμίσεις θα υπήρχε γνωστοποίηση όλου του υλικού και των προτάσεων προκειμένου να ξεκινήσει ένας διάλογος».
Στο ζήτημα του δικαστικού χάρτη, σημείωσε ο κ. Φλωρίδης, υπάρχουν δύο κείμενα, το κείμενο της επιτροπής εργασίας και της Παγκόσμιας Τράπεζας που μόλις έφτασαν στο υπουργείο Δικαιοσύνης, διαβιβάστηκαν στην ΕΔΕ. Και όποια προσπάθεια υπάρξει, θα γίνει μέσα από διάλογο για να εκφραστούν όλοι και να πετυχούμε το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα. Πρέπει να διευκρινιστεί ότι δεν υπάρχει τίποτα δεδομένο, ούτε υπάρχει περίπτωση να μην ακουστούν οι απόψεις όλων. Φυσικά, έχει απόψεις και η κυβέρνηση η οποία έχει και την πρωτοβουλία της νομοθετικής ρύθμισης, προσέθεσε ο κ. Φλωρίδης.
Ακόμη, ο κ. Φλωρίδης αναφέρθηκε στις καθυστερήσεις απονομής της Δικαιοσύνης, επισημαίνοντας ότι η χώρα μας κατατάσσεται στην 147η παγκόσμια θέση στο θέμα των καθυστερήσεων, κάτι που έχει ανάψει «κόκκινο φωτάκι» στους ξένους επενδυτές οι οποίοι τα πρώτα που κοιτούν είναι αν υπάρχει πολιτική σταθερότητα σε μια χώρα και το πως λειτουργεί η δικαιοσύνη. «Το 147 δεν είναι ένα απλό νούμερο, είναι κάτι που αφορά όλους μας και το μέλλον των παιδιών μας», προσέθεσε ο κ. Φλωρίδης.
Αιχμές άφησε ο υπουργός για τη συμμετοχή, κατά το πρόσφατο παρελθόν, δικηγόρων στις νομοπαρασκευαστικές επιτροπές. Ειδικότερα, επισήμανε, ο κ. Φλωρίδης, υπάρχει μεγάλη κριτική, η οποία υπερβαίνει τα όρια για το γεγονός της μη σύστασης νομοπαρασκευαστικής για τις αλλαγές στον Ποινικό Κώδικα και προσέθεσε: «Δεν θα μασήσω τα λόγια μου. Ε ναι, δεν θα υπάρξει στο υπουργείο Δικαιοσύνης καμία νομοπαρασκευαστική επιτροπή, ώστε δικηγόροι να νομοθετούν για τους πελάτες τους. Υπήρχαν μέλη νομοπαρασκευαστικών επιτροπών οι οποίοι είναι δικηγόροι, που έχουν μεγάλα δικηγορικά γραφεία».
Μαργαρίτα Στενιώτη
Η πρόεδρος της ΕΔΕ, Μαργαρίτα Στενιώτη, τάχθηκε κατ' αρχάς υπέρ των επικείμενων μεταρρυθμίσεων, ωστόσο άσκησε κριτική για τις τροποποιήσεις που έχουν δει το φως της δημοσιότητας.
«Το τελευταίο διάστημα βιώνουμε γενικευμένη αμφισβήτηση των λειτουργών και συλλειτουργών της χώρας» ανέφερε η κυρία Στενιώτη και προσέθεσε ότι η δικαιοσύνη χαρακτηρίζεται από χρονίζοντα προβλήματα, από υποστελέχωση δικαστικών υπαλλήλων, υποχρηματοδότηση, έλλειψη υποδομών και έλλειψη ψηφιοποίησης.
Ωστόσο, η κυρία Στενιώτη, εξέφρασε το ερώτημα, μήπως η έβδομη τροποποίηση του Ποινικού Κώδικα μετά το 2019 αντιβαίνει στις αρχές της καλής νομοθέτησης και αποδεικνύονται τα ελλείμματα νομοπαρασκευαστικής επιτροπής στη χώρα μας και προσέθεσε, ότι η έννομη τάξη εμπλουτίζεται κυρίως για λόγους επικοινωνιακούς δίχως να αναζητούν τα αίτια και υπακούοντας στα κελεύσματα του κοινού περί δικαίου αισθήματος που έχει γίνει άτυπη λαϊκή δικαιοσύνη.
Αναφερόμενη στο νέο δικαστικό χάρτη, που έχει προγραμματίσει η Κυβέρνηση, η πρόεδρός της ΕΔΕ, ανάφερε ότι η κατάργηση των Πρωτοδικείων και Εφετείων δεν ενδείκνυται σε μια νησιωτική χώρα. Στις προθέσεις του υπουργείου Δικαιοσύνης είναι η κατάργηση 5 Εφετείων, μεταξύ αυτών είναι τα Εφετείο Κρήτης και Δωδεκανήσων. Η απόλυτη πρόσβαση του πολίτη στη δικαιοσύνη είναι συνταγματικό δικαίωμα του, επισήμανε η κυρία Στενιώτη.
Στη συνέχεια αναφέρθηκε στην ενοποίηση του πρώτου βαθμού και στον ρόλο του ειρηνοδίκη. Η τύχη των ειρηνοδικείων στη χώρα μας γνώρισε ποικίλη νομοθετική αντιμετώπιση. Η συζήτηση για ενοποίηση είχε γίνει και στο παρελθόν. Η προσπάθεια αυτή απέτυχε το 1998.
Θεωρούμε αναγκαία για την εύρυθμη λειτουργία της δικαιοσύνης τη διατήρηση των Ειρηνοδικείων. Προτείνουμε πολυδυναμικά μητροπολιτικά ειρηνοδικεία, αύξηση των δικαστικών επιδομάτων -που πετύχαμε με διαπραγμάτευση και οι έξι δικαστικές ενώσεις - την αυτοτέλεια των δικαστηρίων και την ανακατανομή οργανικών θέσεων.
Κλείνοντας, η κυρία Στενιώτη δεν παρέλειψε να τονίσει ότι η εκτελεστική εξουσία αντιμετωπίζει τη δικαιοσύνη ως το φτωχό συγγενή και είναι αναγκαίο στην επόμενη συνταγματική αναθεώρηση να θεσπιστεί η οικονομική αυτοτέλεια της δικαιοσύνης και ένας αυτοτελής οικονομικός προϋπολογισμός.
Iωάννα Κλάπα
Πρέπει να μεταρρυθμιστεί η δικαιοσύνη και μάλιστα ευρέως ανέφερε κατά τον σύντομο χαιρετισμό της, η πρόεδρος του Αρείου Πάγου Ιωάννα Κλάπα.
Αναφερόμενη στην επικείμενη αλλαγή του δικαστικού χάρτη της χώρας η κυρία Κλάπα, ανέφερε ότι υπάρχει δυσανάλογη κατανομή εργασίας μεταξύ των δικαστηρίων και ο ισχύων δικαστικός χάρτης δεν αντιστοιχεί στις σημερινές ανάγκες, καθώς πολλές φορές δεν είναι εφικτή ούτε η λειτουργία ενός δικαστηρίου λόγω απουσίας δικαστών. Και προσέθεσε ότι για τις επικείμενες αλλαγές απαιτείται ανταλλαγή απόψεων όλων των ενδιαφερομένων.
Γεωργία Αδειλίνη
Από την πλευρά της η εισαγγελέας του Αρείου Πάγου Γεωργία Αδειλίνη, χαρακτήρισε σοβαρές τομές, μερικές από τις προτεινόμενες ρυθμίσεις του υπουργείου Δικαιοσύνης, ενώ τάχθηκε υπέρ και των νέων διατάξεων για κατάργηση των πολυμελών συνθέσεων στα δικαστήρια του πρώτου και του δεύτερου βαθμού.
Σε ό,τι αφορά την ενοποίηση και την ένταξη των Ειρηνοδικών στην ποινική και πολιτική δικαιοσύνη, εξέφρασε σοβαρές επιφυλάξεις και τόνισε ότι η όποια μεταβολή για νέο δικαστικό χάρτη απαιτεί συναινέσεις.
Παράλληλα, η κυρία Αδειλίνη, εξέφρασε την άποψη ότι πρέπει να υπάρξει και ευρεία αποποινικοποίηση των ήσσονος σημασίας αδικημάτων, προκειμένου να μειωθεί ο τεράστιος όγκος των ποινικών υποθέσεων. Παράλληλα, χαρακτήρισε θετική την επαναφορά της αυτεπάγγελτης δίωξης για το αδίκημα της απιστίας των τραπεζικών στελεχών και υπενθύμισε τις αλλεπάλληλες αναιρέσεις που είχε ασκήσει ο προκάτοχος της πρώην Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου Βασίλειος Πλιώτας επί του θέματος αυτού, οι οποίες δεν ευδοκίμησαν.
Δημήτρης Βερβεσός
Ο πρόεδρος του Δικηγορικού Συλλόγου Αθηνών, Δημήτρης Βερβεσός, ξεκίνησε το χαιρετισμό, λέγοντας, ότι είναι ντροπή να μιλάει ο υπουργός Δικαιοσύνης για κυβερνώσα Δικαιοσύνη, εμείς θέλουμε ανεξάρτητη Δικαιοσύνη και σας καλούμε να είστε στο πλευρό μας και συνέχισε ότι η εχθρική πολιτική της Κυβέρνησης καταργεί το δικαίωμα της δικαστικής προστασίας των πολιτών, το οποίο υλοποιείται μέσα από το δικηγόρο. Έχουμε πρόβλημα κράτους δικαίου στη χώρα μας, προσέθεσε.
Για το θέμα του δικαστικού χάρτη, ο κ. Βερβεσός, ανέφερε ότι ακόμη δεν έχουν σβήσει από τα αυτιά του τα όσα είχε πει ο υπουργός Δικαιοσύνης στο συνέδριο στη Χίο, όπου είχαμε συμφωνήσει για την ανάγκη αλλαγής των οργανικών θέσεων με ανακατανομή χωρίς την κατάργηση των πέντε Εφετείων.
Σε άλλο σημείο ο κ. Βερβεσός, σημείωσε ότι ο υπουργός Δικαιοσύνης μίλησε για κατάργηση των νομοπαρασκευαστικων επιτροπών και προσέθεσε: «Συμφωνούμε να τις πούμε ομάδες εργασίας; Αλλά όπως και να τις πούνε, μπορούν να λείπουν δικηγόροι; Εμείς προτιμούμε να είναι στις επιτροπές καθηγητές, παρά μυστικοσύμβουλοι του υπουργείου».
Αναφερόμενος στις τροποποιήσεις του Ποινικού Κώδικα, που προβλέπουν έκτιση μέρους της ποινής στις περιπτώσεις εκείνες που οι ποινές είναι έως 3 χρόνια, ο κ. Βερβεσός ανέφερε ότι είναι παραβίαση του τεκμηρίου αθωότητας, το να πηγαίνει κάποιος φυλακή, ενώ δεν έχει καταδικαστεί τελεσίδικα.
Κλείνοντας, ο πρόεδρος του ΔΣΑ, διερωτήθηκε «για πόσο καιρό θα είμαστε όμηροι της άποψης, ότι, η αυστηροποίηση των ποινών είναι η Λυδία λίθος. Τις φτάσαμε στο απώτερο όριο τις ποινές. Και τι άλλαξε; Σταμάτησαν οι γυναικοντονίες, η οπαδική βία; ή η νεανική βία;»
Τέλος, στις εργασίες της γενικής συνέλευσης της ΕΔΕ παραβρέθηκε ο υφυπουργός Δικαιοσύνης Ιωάννης Μπούγας, ενώ χαιρέτησαν ο αντιπρόεδρος της Βουλής Γεώργιος Γεωργαντάς, εκπρόσωποι των κομμάτων και δικαστικών Ενώσεων, κ.λπ.