Απέκλεισε εκ νέου ο υπουργός Εξωτερικών το ενδεχόμενο κοινών περιπολιών ελληνικής και τουρκικής ακτοφυλακής, πρότεινε να αναλάβει η Frontex επανεισδοχή στην Τουρκία όσων μεταναστών δεν δικαιούνται άσυλο στην Τουρκία, μετά την ταυτοποίησή τους στην Ελλάδα, και καταδίκασε τις εισηγήσεις για αποκλεισμό της Ελλάδας από τη Σένγκεν.
Κληθείς να σχολιάσει σημερινό δημοσίευμα των Financial Times, σύμφωνα με το οποίο Βρυξέλλες και Βερολίνο εξετάζουν πρόταση της Σλοβενίας για ενίσχυση της φύλαξης στα σύνορα Ελλάδας και ΠΓΔΜ, η οποία θα είχε ως αποτέλεσμα τον εγκλωβισμό χιλιάδων ανθρώπων στην Ελλάδα, ο κ. Κοτζιάς σημείωσε ότι ουδέποτε έχει τεθεί τέτοιο ζήτημα από τη γερμανική πλευρά και τόνισε ότι «η πολιτική του υπουργείου Εξωτερικών είναι να αποτρέψει τυχόν λάθος σκέψεις να μετουσιωθούν σε πολιτικές προτάσεις».
Πρόσθεσε ότι «αυτά τα σχέδια δεν έχουν κατανοήσει πώς λειτουργεί η Σένγκεν και ποια είναι η σημασία της», για να επισημάνει ότι «καμιά φορά τα νέα μέλη της ΕΕ δεν έχουν ακόμη εμπεδώσει τον ευρωπαϊσμό που θα έπρεπε».
Σύμφωνα με τον κ. Κοτζιά, το θέμα έχει επίσης σχέση με το τι είδους Ευρώπη θέλουμε. «Αυτού του είδους οι διατυπώσεις από τα ανατολικά κράτη δεν έχουν να κάνουν τόσο με την Ελλάδα. Το προσφυγικό είναι η πρόφαση. Έχουν να κάνουν με την αντίληψή τους για την ΕΕ που δεν θα βαθαίνει και με την έλλειψη ουσιαστικής συζήτησης στην ΕΕ σχετικά με το τι Ευρώπη θέλουμε στον 21ο αιώνα, τι αξίες και αρχές θα έχει και τι οράματα θα υπηρετεί. Προς το παρόν η Ευρώπη κάνει απλή διαχείριση των καθημερινών ζητημάτων», παρατήρησε και αναφερόμενος σε γερμανικά ΜΜΕ που συντηρούν το θέμα, εκτίμησε ότι η συζήτηση αφορά την ανεύρευση του «μουτζούρη» που θα ευθύνεται γι’ όλα τα προβλήματα - για εσωτερική χρήση. Αυτές οι διατυπώσεις ωστόσο, σημείωσε, «μπορεί να αποκτήσουν μια δυναμική που δεν είναι ωφέλιμη στην Ευρώπη».
Η συζήτηση αυτή, ανέφερε ο υπουργός Εξωτερικών, αποπροσανατολίζει από το πραγματικό πρόβλημα του προσφυγικού, που είναι πρώτα απ’ όλα ο πόλεμος στη Συρία. «Πρέπει να υπάρξει εφαρμογή όλων των κανόνων επανεισδοχής που δεν εφαρμόζονται», συνέχισε, για να τονίσει ότι οι χώρες που θέτουν ζητήματα περί Σένγκεν είναι κυρίως εκείνες οι οποίες δεν έχουν πρόβλημα με πρόσφυγες και μετανάστες. Μιλούν όμως προκειμένου, όπως είπε, να μην εφαρμόσουν αποφάσεις της ΕΕ.
Ο κ. Κοτζιάς υπογράμμισε κατ’ επανάληψη ότι καμία χώρα δεν μπορεί να ελέγξει απόλυτα τα σύνορά της και αυτό, όπως είπε, φάνηκε και στην περίπτωση της Γερμανίας. Ο έλεγχος, κατά τον ίδιο, πρέπει να γίνεται στην Τουρκία, πρέπει να ενισχυθεί ο στόλος της Frontex, ενώ στα hotspots θα πρέπει να ταυτοποιούνται όλοι και κατόπιν να υπάρξει συμφωνία με την Άγκυρα ώστε αυτοί να επιβιβάζονται σε σκάφη της Frontex και να μεταφέρονται πίσω στην Τουρκία. Με αυτόν τον τρόπο, εκτιμά, θα περιοριστεί ο αριθμός εκείνων οι οποίοι θα επιχειρούν να περάσουν στην Ευρώπη.
Σε ό,τι αφορά τη συζήτηση για κοινές περιπολίες ελληνικής και τουρκικής ακτοφυλακής, ο κ. Κοτζιάς εξήγησε ότι κάτι τέτοιο «θα μας έβαζε αυτόματα στα προβλήματα που έχουμε να λύσουμε με την Τουρκία, αλλά όχι στο προσφυγικό, και δεν υπήρχε λόγος να μπερδέψουμε το προσφυγικό με γενικότερα προβλήματα ελληνοτουρκικών σχέσεων». Ο ρόλος της Frontex «δεν έχει να κάνει ούτε με τις κοινές περιπολίες ούτε με τα ελληνοτουρκικά. Είναι ένας τρίτος, ουδέτερος παράγοντας για τους Τούρκους και θα μπορούσε να βοηθάει στην επαναπροώθηση- αυτό είναι πρότασή μας», τόνισε ο υπουργός και πρόσθεσε ότι για τέτοια δράση θα χρειάζονταν περίπου 100 επιπλέον σκάφη. Η δε έρευνα και διάσωση, διευκρίνισε, είναι στην κυριαρχία του ελληνικού κράτους.
«Η Frontex μπορεί να διευκολύνει στην επανεισδοχή όσων δεν δικαιούνται άσυλο. Υπάρχει μια συμφωνία επανεισδοχής, και ελληνική και ευρωπαϊκή. Θέλουμε την ανάπτυξη της ακτοφυλακής, αλλά απορρίπτουμε τον περιορισμό της εθνικής κυριαρχίας στο όνομά της. Στηρίζουμε την ανάπτυξη ακτοφυλακής και συνοριοφυλακής, θέλουμε την ευρωπαϊκή βοήθεια προς την Ελλάδα, ζητούμε μάλιστα και παραπάνω απ’ όση μας δίδεται, αλλά δεν θέλουμε μέσω κανονισμών να γίνονται αλλαγές των συνθηκών. Διότι οι Συνθήκες έχουν μια πάρα πολύ αυστηρή διαδικασία αλλαγής», δήλωσε ο Νίκος Κοτζιάς και απαντώντας σε ερώτηση σχετικά με τις προτάσεις περί ρήτρας η οποία θα επιτρέψει τη δράση της Frontex χωρίς ή ακόμη και παρά τη θέληση του εμπλεκόμενου κράτους-μέλους, ξεκαθάρισε ότι η ελληνική θέση για την αλλαγή των Συνθηκών μέσω κανονισμών περιλαμβάνει και αυτό το σημείο.
Ερωτώμενος σχετικά με τις εκδηλώσεις διαμαρτυρίας για τον φράχτη στον Έβρο που άρχισαν σήμερα, ο κ. Κοτζιάς υποστήριξε ότι «χάρη στην πολιτική που έχουμε στον Έβρο δεν έχουν περάσει ρεύματα προσφύγων από τα εδάφη, αλλά περνούν μόνο από τη θάλασσα», για να σημειώσει ότι «οι ακτιβιστές δικαιούνται να έχουν αιτήματα, αλλά δεν είναι απαραίτητο η κυβέρνηση και το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη να τα υιοθετεί».
Ο ίδιος, όπως είπε, στηρίζει την πολιτική της κυβέρνησης και τάσσεται υπέρ του ελέγχου της κίνησης των προσφύγων και όχι του να προσθέτουμε νέες οδούς. «Ο φράχτης σήμερα δεν είναι αρνητικό γεγονός. Έχω ανθρωπιστικά αισθήματα, καταλαβαίνω τους μετανάστες, αλλά η χωρητικότητα και η δυνατότητα μιας χώρας είναι πεπερασμένη. Η Ελλάδα δεν δύναται να αυξήσει τον αριθμό που υποδέχεται», τόνισε και εξήγησε ότι ο κύριος όγκος εκείνων που θα έφθαναν από τον Έβρο θα αφορούσε Μαροκινούς Αλγερινούς κ.λπ. που φθάνουν στην Τουρκία αεροπορικώς.
Ο υπουργός Εξωτερικών ανέδειξε ως βασική προτεραιότητα για την αντιμετώπιση του προσφυγικού την ειρήνευση στη Συρία, ενώ κάλεσε την Ε.Ε. να αντιμετωπίσει με ιδιαίτερη προσοχή την κατάσταση στην Αίγυπτο, όπου προειδοποίησε ότι μια απότομη κατάρρευση του καθεστώτος θα επηρέαζε εκατομμύρια προσφύγων, καθώς πίσω από την Αίγυπτο υπάρχουν το Σουδάν, η Σομαλία κ.λπ. με εκατομμύρια ανθρώπους που θα ήθελαν να φτάσουν στην Ευρώπη.